६ जेष्ठ २०७९, शुक्रबार
Logo
final gp koirala advert

कोरोना भाइरसको जोखिम : चीनले अपनाएको उच्च सतर्कता नै नेपालकाे भरोसा

धादिङ सल्यानटारका विष्णुबहादुर दराई आइतबार ओमानबाट नेपाल फर्किनुभयो । दिउँसो १ बजे झिटिगुण्टासहित त्रिभुवन विमानस्थलमा भेटिनुभएका उहाँलाई कति बेला घर पुगौँ भन्ने हतारो थियो ।

मोबाइलबाट आफन्तलाई फोन गरिरहनुभएका उहाँले भन्नुभयो, ‘सरकारले विमानस्थलमा जाँचको व्यवस्था गरेको छ भनेको सुनिन्थ्यो, तर भित्र केही जाँच भएजस्तो लागेन ।’ छेवैमा रहेका ट्याक्सी चालकले उहाँकै कुराका थपे, ‘हामी त झन् त्रासमा छौँ । नेपाली, चिनियाँसहित विभिन्न देशबाट आउनेहरुलाई दिनहुँ बोक्नुपर्छ, नबोकि सुखै छैन ।’ 

Shivapuri rural municipality awareness message jalapanews

विमानस्थलमै भेटिनुभएका खोटाङ दिक्तेलका खड्कबहादुर नेपालीले पनि विमानस्थलमा सरकारले व्यवस्था गरेअनुसार यात्रुको जाँच नभएको बताउनुभयो । उहाँले भन्नुभयो, ‘आउनेहरुको जाँच त के हुनु ? झोला चाहिँ खोतलेर झुत्रै बनाउँछन् ।’ 

अस्ट्रेलियाबाट काठमाण्डौ आउनुभएकी जिना क्षेत्रीले पनि उताको विमानस्थलमा जाँच भए पनि नेपालमा जाँच नभएको बताउनुभयो ।

पहिलो पटक चीनमा देखिएको कोरोना भाइरसको सङ्क्रमण अहिलेसम्म २८ देशमा फैलिसकेको छ । दक्षिण कोरिया, अस्ट्रेलिया, मलेसिया लगायतका देशहरु विश्व स्वास्थ्य सङ्गठन (डब्ल्यूएचओ) ले सङ्क्रमण फैलिएका देशका रुपमा निकालेको सूचीमा पनि छन् । नेपालीहरु समेत रहेका यी देशमा सङ्क्रमितको सङ्ख्या बढ्दै गएको छ । चीन बाहिर पनि ज्यान गुमाउनेहरु थपिँदै गएका छन् । कोरोना भाइरसको उपचार र नियन्त्रणका लागि चीनले प्रयास गरिरहेको छ । नेपालमा पनि कोरोना सङ्क्रमण जोखिमको सम्भावना कायमै छ ।

जोखिम हटाउन विमानस्थलमा कडाइका साथ जाँच गर्नुपर्छ । सरकारले दक्षिण कोरियाबाट आउनेहरुको जाँचलाई कडाइ गर्ने बताएको छ ।

त्रिभुवन विमानस्थलका महाप्रबन्धक देवेन्द्र केसीका अनुसार अहिले दैनिक ४० वटासम्म अन्तर्राष्ट्रिय उडान र अवतरण हुन्छ । एक उडानमा औसतमा दुई सय यात्रुले यात्रा गर्दा दैनिक आठ हजारको सङ्ख्यामा यात्रु ओहोरदोहोर गर्छन् । चीनमा उडान खासै नभएको उहाँको भनाइ छ । कहिलेकाहीँ उडान भए पनि यात्रु निकै कम छन् । यताबाट नगएपछि उताबाट यात्रु आउने क्रम पनि स्वतः घटेको छ ।

बाहिरबाट जहाज चढेर विमानस्थल ओर्लनेहरुमा सङ्क्रमण छ या छैन अरुलाई पत्तो हुँदैन । रुघाखोकी लाग्नु, घाँटी दुख्नु, अत्यधिक ज्वरो आउनु, श्वासप्रश्वासमा समस्या हुनु नै कोरोना भाइरसका लक्षणहरु हुन् । शङ्काका भरमा आफै अस्पताल पुगे मात्रै थाहा हुन्छ । देशभित्र रहेका या बाहिरबाट आएका जोसुकै भए पनि रुघाखोकी तथा ज्वरो आए आत्तिनु नपर्ने तर बेलैमा स्वास्थ्य जाँच गराउन डाक्टरहरुले सल्लाह दिँदै आएका छन् ।

डाक्टर विष्णुभक्त कवाँका अनुसार अहिले मौसमी फ्लुकाे सङ्क्रमण हुने समय हो । उहाँका अनुसार रुघाखोकी लाग्दैमा आत्तिहाल्नु पर्दैन तर जाँच भने गराउनुपर्छ ।

सङ्क्रमण फैलिएका देशहरुबाट स्वदेश फर्कने र पर्यटकहरुबाट कोरोना भाइरस भित्रन नदिन विमानस्थलमा कडाइ गरेको सरकारको दाबी छ । सरकारले चीनसँगका नाका बन्द गरेकाे छ, अनि आवतजावत छैन भन्दै आएको छ । मुख्य नाकामा हेल्थ डेक्स पनि राखेको सरकारले बताएको छ । सङ्क्रमणविरुद्धको तयारी र त्रिभुवन विमानस्थलमा विश्वस्तरीय मापदण्डअनुसार नै हेल्थ डेक्स राखेर जाँच भइरहेको स्वास्थ्य तथा जनसङ्ख्या मन्त्रालयका सहप्रवक्ता सागर दाहालले बताउनुभयो । उहाँले चीनबाट आउने यात्रुलाई मुख्य निगरानीमा राखेर जाँच गर्ने गरिएको समेत जानकारी दिनुभयो । 

अहिले सङ्क्रमण चीनमा मात्र छैन, त्यसैले अरु देशबाट आउनेहरुको पनि निगरानी आवश्यक छ । तर विमानस्थलमा सरकारले भनेजस्तो जाँच नभएको यात्रुहरुको भनाइ छ ।

विमानस्थलबाट सहजै बाहिरिनेहरुमा भोलि सङ्क्रमण देखिए अवस्था के होला अनुमान गर्न सकिँदैन । यात्रुहरुको स्वास्थ्य जाँचसहित पूर्ण विवरण राखिएको छैन । नेपाल भित्रने नाकामा पनि निगरानी पर्याप्त छैन । भारतसँग खुला सीमा पनि समस्या नै छ । अनि सङ्क्रमण देखा परे उपचारका लागि सबैतिर उपकरण र प्रविधि छैन । किनभने केन्द्रीय प्रयोगशालामा सङ्क्रमण प्रमाणित गर्नुपर्ने बाध्यता छ । प्रयोगशालामा जाँच गरी रिपोर्ट आउन लाग्ने समयले अरुमा फैलने सम्भावना उत्तिकै हुन्छ । चीनमा जस्तो १० दिनमै अस्पताल बनाउने नेपालको क्षमता पनि छैन ।

डाक्टर दिक्षित भन्नुहुन्छ– चीनको सर्तकता नै नेपालको भरोसा

छिमेकी चीनले सङ्क्रमण फैलन नदिन अपनाएको उच्च सतर्कता नै नेपालकाे भरोसा भएकाे डाक्टर सुन्दरमणि दिक्षित बताउनुहुन्छ । उहाँ भन्नुहुन्छ, ‘स्वास्थ्य चेतना र परामर्शले मात्रै नेपालमा भाइरस भित्रिँदैन भन्न सकिने अवस्था छैन ।’ 

सरकारको टालटुले व्यवस्थापन र तयारीले ढुक्क नभइ हरेक व्यक्ति तथा समुदाय नै चनाखो हुनुपर्ने उहाँको भनाइ छ । उज्यालोबाट

प्रतिक्रिया दिनुहोस्